HALI ÜZERİNE BİR SÖYLEŞİ

Sadık TURAL: Sayın Bakanım, Bakanlığınıza bağlı Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu, Atatürk Kültür Merkezi olarak 27-31 Mayıs 1996 tarihlerinde Kayseri ve Yahyalı'da düzenlediğimiz "Türk Soylu Halkların Halı, Kilim ve Cicim Sanatı Uluslararası Bilgi Şöleni'nden sonra, Türk Halı Sanatına katkıda bulunmak amacıyla Arış adlı bu dergiyi yayınlamayı uygun gördük. Halı ve kilimlerimize gösterdiğiniz ilgiyi yakından takip ediyoruz. Bu konuyla ilgili görüşlerinizi alabilir miyiz?

Işılay SAYGIN: Bilindiği gibi, halı, kilim, cicim, zili, sumak gibi dokumalar, Türk halkının doğumundan ölümüne kadar hayatının bir parçası olmuştur. Halı, ihtiyaç ve süs eşyası olarak kullanılmasının yanında ekonomiye katkısı, ülkemizi yabancılara tanıtması, millî bütünlüğümüzü kanıtlaması yönünden de büyük önem taşır. Aile ve Kadın ile Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu ve Tapu Kadastro Genel Müdürlüğünden sorumlu Devlet Bakanı olarak göreve geldiğimiz günden beri, halı ve kilimlerimizin yaşatılması, ekonomiye katkısının arttırılması yönünde çalışmalar yapıyoruz. Böyle bir dergi aracılığıyla halıya ilgili makaleler ve haberlerle halkımız konuya yönlendirilecek, halılarımızın tanıtımı sağlanacak ve böylece yüzyıllardır süregelen bu eşsiz sanatımız gözler önüne serilecektir.Bu yüzden böyle bir dergi çıkarılması hem gerekli hem de kaçınılmaz bir ihtiyaç idi.

Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu'nun görevi; Türk kültürünün töre ve geleneklerinin tanıtılması için her türlü hizmeti yerine getirmek olduğuna göre; böyle bir derginin yayına başlamasıyla da Türk kültürünün bir parçası olan halılarımıza verdiğimiz önemin vurgulanacağını ümit ederim.

Sadık TURAL: Sayın Bakanım, Bakanlığınız çalışmaları çerçevesinde bir yazarın "halı, kilim dokumuş ve dokuyan imzasız sanatçı Anadolu kadınlarına" şeklinde ithaf ettiği bir kitabındaki bu ibareyi de göz önüne alarak kadınımızın halı dokumasına ve dolayısıyla Türk kültürünün bu önemli öğesine hizmet etmesine yönlendirici ve yapıcı katkılarınızın olduğunu biliyoruz. Bu konuda özellikle Hakkâri'de başlattığınız proje hakkında bilgi verebilir misiniz?

Işılay SAYGIN: Hakkâri'de yaşayan 1100 kadına iş imkânı sağlayan bir projenin sahibiyiz. Aile ve Kadın meselelerinden sorumlu devlet bakanı olarak kadının istihdamına yönelik çalışmalara doğu illerinden başladık. Bu yüzden Hakkâri'yi pilot bölge olarak seçtik. Amacımız; Hakkâri'ye yerleşen ve geçim sıkıntısı çeken ailelere yardım etmekti. Bölgede dokumacılığın yaygın olmasından hareketle, dokumacılığın geliştirilmesinin ve kilimlerin pazarlanmasının bölgeyi kalkındıracağım düşündük. 400.000 m² lik alanı içerisine alan bir atölyenin çizimlerini kendim yaptım. Daha sonra, tarafımdan çizilen proje Odalar Birliği Başkanı Sayın Fuat Miras'ın duyarlı tavrı ile ikinci bir kat yapılarak 10.000 m2 genişletildi.

Sadık TURAL: Hakkâri dokumacılığını kalkındırma projesinin uygulamaya konması sırasında kimlerle işbirliği yaptınız?

Işılay SAYGIN: Bu projeyi, Millî Eğitim Bakanlığı (Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü) ile Turizm Bakanlığı'mızın desteklemesi konusunda çalışmalarda bulunduk. Turizm Bakanı Sayın Bahattin Yücel ile yaptığımız görüşmede Hakkârili kadınların dokudukları halı ve kilimlerin özellikle yurtdışında açılan fuarlarda sergileneceği ve satışa sunulacağı konusunda çalışmalara ihtiyaç olduğunu vurguladık; gerekeni yapacaklarını vaad ettiler.

Ayrıca Millî Eğitim Bakanlığı ile yaptığımız işbirliği sonucu kurslara katılan genç kızların sigortalanması için faaliyetlerde bulunduk. Doğu, Güneydoğu Anadolu'dan göç alan illerde bu tür projeler başlatılmasını ve böylece özellikle kız çocuklarının eğitimine önem vererek kadınlarımızın gelir getirici faaliyetlerde bulunmasını destekleyeceğiz.

T.B.M.M. Başkanı Sayın Mustafa Kalemli ile görüşerek her milletvekilinin bu kilimlerden almasının sağlanmasıyla projenin uygulanmasının teşvik edileceği görüşündeyiz.

Sadık TURAL: Sayın Bakanım, kadınlarımıza iş imkânı sağlarken bir yandan da halı ve kilimimize sahip çıkılmasına destek veriyorsunuz. Bunu hem istihdam alanı, hem üretim unsuru, hem de halı sanatımızı koruma adına yapıyorsunuz; doğru mu anlıyoruz?

Işılay SAYGIN: Elbette, kültür, onu yaşatan ve hayatının bir parçası yapan insanlarla, aydınların ve yöneticilerin el ele vermesiyle korunur. Türk kültüründe tefrişe ve estetiğe bağlı ihtiyaçları karşılayan halı ve kilimlerimizi araştırmak, ilgililere duyurmak ve maddî yönden desteklemek, benim, bizim ve hepimizin görevidir.

Sadık TURAL: Bu faaliyetlerinizin Atatürk Kültür Merkezi ile ilgili bölümünde emrinizde olacağımızı ifade etmek istiyorum. Selçuklular ve Osmanlılar döneminde dinî ve sosyal yapılara halı, kilim, düz dokuma yaygılar vakfedildiğini, o dönemlere ait vakfiyelerden, şer'iyye sicillerinden ve tahrir defterlerinden öğreniyoruz. Bu tarihî eserlerden bir bölümünün -Allah'a şükür ki- satılamadığı ve değiştirilemediği için günümüze ulaşılabildiğini biliyoruz. Ancak bu eserlerin bir kısmı da ya hırsızlık yoluyla ya da tarihî değerinin farkına varılamadığından yenisiyle değiştirilmesi suretiyle yok olmuştur. Bu konuda Vakıflar Genel Müdürlüğü ve Diyanet İşleri Başkanlığının da duyarlılığını artırması gerekir diye düşünüyorum. Siz ne emredersiniz?

Işılay SAYGIN: Tabiî bu konuda çok haklısınız. Yurtiçinde olduğu gibi yurtdışında da halılarımızı tanıtmak ve korumak hepimizin görevi olmalıdır. Herkes yurtdışına giderken beraberinde bir halıyı hediye götürürse halılarımızı daha iyi tanıtmış oluruz. Her il, her yöre daha iyiye ulaşmak için yarış halinde olmalı, kendilerini tanıtmak için ellerinden geleni yapmalıdırlar.

Kültür tarihimizin ortak ürünleri olan halı ve kilimlerimizi koruyarak gelecek nesillere aktarmamız gerekmektedir. Bunun için el ele gönül birliğiyle çalışmalı, sesimizi duyurmalıyız.

Sadık TURAL: Sayın Bakanım, hem sanata dayalı mesleğiniz olan mimarlık bilginizi, hem de devletin içinde bulunduğunuz konumu değerlendirerek millî sanatımız olarak tanımlayabileceğimiz halılarımıza övgüye değer katkılarda bulunuyorsunuz. Bu alandaki çalışmalarınızı ilerideki sayılarımızda yayımlamak en büyük dileğimiz. Türk kadınının toplum içinde bir meslek edinmesi ve ekonomiye kalkışı sağlanırken Türk halıcılığının gelişmesi ve böylece unutulmadan yaşatılması doğrultusundaki faaliyetlerinizden dolayı, size şükranlarımı sunuyorum. Arış adlı Halı, Dokuma ve İşleme Sanatları dergimizi destekleyeceğinize olan inançla, ben ve arkadaşlarımız saygılarımızı tekrarlıyoruz.


  •   Türk Hukukçu Kadınlar Derneği
  •   Türk Dünyasına Hizmet Edenler Ödülü-1998
  •   Cumhuriyetin 75. Yılında Türk Kadını
  •   Türk Kadını'nın Bugünkü Durumu
  •   Devlet Bakanı Işılay Saygın ve 12 Üniversitenin İşbirliği
  •   Devlet Bakanlığı ve Diyanet İşleri Başkanlığı İşbirliği
  •   Uyuşturucu ile Mücadele Çalışmaları
  •   Başlık Parası Kalkıyor
  •   Aileden Sorumlı Devlet Bakanlığım Döneminde Madde Bağımlılığı Konusunda Yapmış Olduğum Faaliyetler
  •   Uyuşturucu İLE Mücadele
  •   "Aydınlanmanın Kadınları Ödülleri"
  •   Akdeniz Anemisi
  •   Birleşmiş Milletler Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Sözleşmesi (CEDAW)
  •   Türk Mutfağı Yarışıyor
  •   4.Avrupe Bakanlar Kurulu Konferansı İstanbul'da Yapıldı.
  •   Kadın Erkek Eşitliği 4.Avrupa Bakanlar Konferansı
  •   Halı Üzerine Bir Söyleşi
  •   Filipinler 100. Yıl Bağımsızlık Kutlamaları

  • Işılay Saygın | Fatma Saygın | Osman Nuri Saygın | İzmir | Buca | Turizm Bakanlığı | Çevre Bakanlığı | Devlet Bakanlığı | Aile Araştırma Kurumu Başkanlığı | Kadının Statüsü ve Sorunları Genel Müdürlüğü | İzmir Milletvekilliği | Ödül ve Plaketler


    DenizWeb © 2003 - 2008